Wskazówki i porady Wermikompostowanie: dżdżownice przerobią odpady na odżywczy nawóz

Wermikompostowanie zmniejsza ilość domowych odpadów aż o 30%. Wystarczy zaopatrzyć się w odpowiedni pojemnik, kilkaset dżdżownic i poświęcić parę minut w tygodniu na karmienie i podbieranie kompostu. Ponadto wermikompostowanie nadaje się do mieszkań i małych ogrodów. Pojemnik nie wydziela zapachu więc nie przeszkadza mieszkańcom.

Jaka jest różnica między kompostowaniem a wermikompostowaniem?  

Kompostowanie polega na naturalnym rozkładzie części roślin z udziałem mikroorganizmów i organizmów żyjących w glebie. Rozkładowi biomasy towarzyszy faza termiczna, tj. temperatura dochodząca do 70 °C, co pozwala zlikwidować wiele drobnoustrojów chorobotwórczych. Kompost to biologicznie czysty nawóz mineralny, który można stosować do nawożenia ogrodu i roślin mieszkaniowych.

Wermikompostowanie to forma kompostowania polegająca na wykorzystaniu dżdżownic do przetwarzania odpadów organicznych po zakończeniu fazy termicznej. Nadaje się do małych ogrodów, a nawet do mieszkań.

Podobnie jak kompost, wermikompost nie zawiera żadnych toksyn, za to ma mnóstwo składników odżywczych, enzymów, a nawet składników, które przeciwdziałają chorobom roślin. Rośliny są w stanie wykorzystać aż 90% substancji odżywczych zawartych w wermikompoście, zaś z kompostu wykorzystują tylko połowę.

Nie każda dżdżownica się nadaje

Niektórzy ogrodnicy nie przepadają za dżdżownicami. Wierzą, że obgryzają im korzenie roślin, niszcząc je. Prawda jest taka, że dżdżownice nie mają zębów, więc obgryzanie czegokolwiek nie wchodzi w rachubę. Dżdżownice są pożyteczne, ponieważ napowietrzają i wzbogacają glebę w enzymy. Drążą podziemne korytarze, które ułatwiają młodym roślinom ukorzenianie się.  Po deszczu woda łatwiej dociera nimi do korzeni, natomiast nadmiar wody spływa, nie zalewając korzeni.

Jeśli myślisz o wermikompoście, nie zbieraj dżdżownic w polu. Do tego celu używa się żarłocznych i szybko rozmnażających się kompostowców różowych, czyli dżdżownic kalifornijskich. Dżdżownica kalifornijska to odmiana wyhodowana specjalnie do wermikompostowania, jest mniejsza od innych dżdżownic i waży ok. 1 grama. Można je bez problemu kupić w Internecie.

Ile dżdżownic potrzeba?

Liczba dżdżownic zależy od ilości produkowanych w gospodarstwie domowym odpadów organicznych. W ciągu jednego dnia dżdżownice są w stanie przerobić tyle odpadów, ile same ważą. A zatem na 250 g odpadów potrzeba 250 g dżdżownic. W praktyce to oznacza, że na czteroosobową rodzinę wystarczy ok. 300 – 500 dżdżownic kalifornijskich. Na początek można kupić mniej. W dobrych warunkach dżdżownice szybko się rozmnażają.

Odpowiada im temperatura pomiędzy 12 – 25 °C.

Sposób na domowy wermikompostownik

Wermikompostowanie nie wymaga dużej ilości miejsca. W ogrodzie możesz założyć wermikompostownik na kompostowniku po zakończeniu fazy termicznej, wpuszczając odpowiedni gatunek dżdżownic do kompostu.

W małych ogrodach i mieszkaniach można założyć wermikompostownik w odpowiednim pojemniku. Przeznaczone do tego pojemniki są dostępne w sklepach, ale możesz wykonać go samodzielnie z ciemnego, nieprzepuszczającego światła plastikowego pojemnika z przykrywką. Jego wielkość zależy od ilości produkowanych odpadów w ciągu tygodnia. Należy przyjąć przelicznik ok. 20 cm2 na kilogram odpadów. W ściankach pojemnika zrób dziurki, aby zapewnić dopływ powietrza, a w dnie otwory drenujące, przez które będzie ściekać nadmiar wody i tzw. herbata. Pojemnik umieść w odpowiednio głębokiej misce.

Dno kompostownika wyłóż 2 – 3 cm warstwą wyściółki. Można do tego celu wykorzystać odpady organiczne:

  • ziemię
  • kompost
  • torf
  • suche liście, słomę, zwiędniętą skoszoną trawę
  • trociny
  • gałązki
  • wytłaczanki po jajkach podarte na małe kawałki
  • podarte wilgotne rolki po papierze toaletowym

Materiał należy zwilżyć, żeby dżdżownicom łatwiej było się poruszać. Na dnie wermikompostownika można wykonać także warstwę drenażu z nietkanego materiału i ok. 3 cm kamyczków oraz ziemi, na której układa się wyściółkę. Następnie można włożyć dżdżownice i zakryć je cienką warstwą wyściółki. Dżdżownice muszą się najpierw zaaklimatyzować, co trwa około tygodnia. W tym czasie nie należy ich karmić odpadami organicznymi.

Co nadaje się do wermikompostowania?  

Pożywienie dla dżdżownic musi być pochodzenia organicznego i nie może być szkodliwe dla dżdżownic. Ponieważ wermikompostowanie jest pozbawione fazy fermentacji, w trakcie której niszczone są drobnoustroje chorobotwórcze, dżdżownicom należy zapewnić tylko zdrowe odpady organiczne.

Do wermikompostowania nadają się:

  • okrawki i obierki warzyw
  • resztki i obierki owoców
  • liście herbaty
  • roztarte skorupki jaj
  • resztki produktów zbożowych i makaronów
  • zwiędnięte kwiaty
  • opakowania ze zrecyklowanego papieru

Do wermikompostowania nie nadają się:

  • materiały, które nie podlegają biodegradacji, takie jak szkło, plastik, metal
  • odchody
  • skórki z cytrusów i łupiny z cebuli 
  • mięso, ryby, kości
  • mleko i przetwory mleczne
  • większa ilość roślin zielonych, które mogłyby wywołać fazę termiczną

Dobrze obejrzyj wszystko, co zamierzasz wrzucić do wermikompostownika. Dżdżownice można karmić tylko zdrowymi odpadami bez zgnilizny, pleśni i nasion.

Odpady organiczne pokrój na małe kawałki, w ten sposób dżdżownice szybciej je przerobią. Dżdżownice należy karmić mniej więcej raz w tygodniu, zawsze od góry. Warstwa odpadów organicznych nie powinna przekraczać 5 cm i należy ją zakryć wyściółką. Kolejną porcję można wrzucić dopiero wówczas, gdy pierwsza zniknie.  W pojemniku musi być wilgotno. Jeśli wysycha, skrop go wodą. Uważaj, żeby nie przelać i nie utopić dżdżownic.

Gdzie umieścić wermikompostownik?

Wermikompostownik postaw w miejscu, do którego nie docierają bezpośrednie promienie słoneczne. Mogłoby to spowodować przegrzewanie i wysuszanie zawartości, a dżdżownice mogłyby zginąć. Pojemnik nie powinien też stać na mrozie. Można go przenieść do piwnicy, garażu, postawić na korytarzu lub na balkonie. Nie obawiaj się nieprzyjemnych zapachów, z pojemnika nic się nie ulatnia.

Przy zbieraniu nawozu zwróć uwagę na dżdżownice

Produkcja wermikompostu trwa kilka tygodni. Można go rozpoznać po ciemnym kolorze, lepkiej konsystencji i zapachu ziemi w lesie. Mniej więcej na tydzień przed zbieraniem wermikompostu przestań dokarmiać dżdżownice, żeby mogły zejść niżej. Pomocne może być także oświetlenie otwartego pojemnika: dżdżownice ukryją się w głębszych warstwach, ponieważ nie lubią światła. Warstwę wermikompostu zbierz grabkami i ułóż warstwę wyściółki. Innym sposobem jest karmienie dżdżownic tylko na jednej połówce przez okres jednego tygodnia. Kiedy dżdżownice przeniosą się do tej połówki, możesz odebrać wermikompost z drugiej połówki, położyć warstwę wyściółki i powtórzyć całą czynność w drugiej połowie pojemnika.

Herbatę z dżdżownic wykorzystaj do nawożenia i opryskiwania

Produktem ubocznym przetwórstwa domowych odpadów organicznych przez dżdżownice jest ciecz drenażowa, czyli tzw. herbata. Zawiera ona mnóstwo składników odżywczych, a po rozcieńczeniu z wodą w stosunku 1:10 raz na dwa tygodnie można jej używać jako ciekłego nawozu. Rozcieńczona „herbata” zapewnia ochronę roślin przed chorobami grzybiczymi i szkodnikami.

Najczęstsze problemy towarzyszące wermikompostowaniu

Tylko ten nie popełnia błędów, kto nic nie robi. Przy wermikompostowaniu mogą pojawić się pewne problemy. Jeśli nie wiesz, co zrobić, zapytaj o radę hodowców, od których kupiłeś dżdżownice.

Najczęściej występujące problemy:

  • Dżdżownice wychodzą na powierzchnię.

    Rozwiązanie: Oświetlaj zawartość pojemnika tak długo, aż dżdżownice zejdą odpowiednio głęboko.
  • Z pojemnika wylatują muszki owocówki.

    Rozwiązanie: Sprawdź, czy pojemnik jest szczelnie zamknięty.
  • Odpady organiczne są pokryte pleśnią.

    Rozwiązanie: Spleśniałe resztki usuń, odpady dobrze wymieszaj z wyściółką.
  • Z pojemnika wydobywa się nieprzyjemny zapach.

    Rozwiązanie: Być może wewnątrz jest zbyt wilgotno albo wrzucasz zbyt dużo odpadów organicznych. W pierwszym wypadku dodaj do zbiornika suchy materiał, w drugim – zmniejsz ilość wrzucanych odpadów.
  • Dżdżownice giną.

    Powody mogą być różne – nieodpowiednia temperatura, wilgotność, pH, zbyt mało miejsca, niewłaściwe pożywienie, nadmiar kompostu, który jest toksyczny dla dżdżownic.
Published: 12 miesięcy temu
Wydrukuj tę stronę
Podziel się artykułem

Artykuły

Uups! Brak artykułów pasujących do Twojego filtra. Zmień kryteria wyszukiwania.

Historie Pisane Smakiem, które pokochasz

Uups! Brak artykułów pasujących do Twojego filtra. Zmień kryteria wyszukiwania.