Dziecko Maluch Radzenie sobie z lękami i obawami u malucha

W momencie, gdy maluchy zaczynają się poruszać i odkrywać świat znajdujący się wokół nich, dowiadują się coraz więcej o zagrożeniach, jakie mogą je spotkać w ich otoczeniu.

Mózg małego dziecka wciąż się rozwija i próbuje połapać się w tych wszystkich nowych informacjach, jakie do niego docierają, naturalne jest, że maluch może odczuwać obawy związane z tym, czego na co dzień doświadcza.

Dobra wiadomość jest taka, że twoje zachowanie – jako rodzica – może mieć bardzo pozytywny wpływ na sposób, w jaki twój maluszek radzi sobie z tymi nowymi lękami i obawami.

Typowe obawy małych dzieci

  • Strach przed ciemnością
  • Potwory
  • Błyskawice i grzmoty podczas burzy
  • Obcy ludzie
  • Sztuczne ognie
  • Lęk wysokości i obawa przed upadkiem
  • Strach przed byciem samemu
  • Strach przed oddaleniem od rodziców

Twoje dziecko może również obawiać się wizyty u pediatry czy dentysty, a także osób w maskach i przebraniach, takich jak na przykład klown czy postacie z kreskówek.

Dlaczego moje dziecko się boi?

Strach i obawa to przejaw naturalnego, wrodzonego instynktu przetrwania występującego u człowieka i symboliczny powrót do momentu ewolucji. Wciąż towarzyszą nam niektóre z pradawnych lęków człowieka, takie jak na przykład strach przed wężami. Większość małych dzieci w Polsce nigdy nie widziało węża w jego naturalnym środowisku – ale gdy tylko coś pełznie w ich stronę, instynktownie odskakują.

Dzieje się tak, ponieważ w ciele człowieka znajduje się tzw. bezpośrednia droga neuronowa, która prowadzi od nerwu wzrokowego do części mózgu odpowiedzialnej za reakcję walki lub ucieczki i omija przetwarzającą część mózgu. Część odpowiedzialna za reakcje walki lub ucieczki podpowiada maluchom, że powinny natychmiast uciekać, ponieważ węże potrafią zabijać.

Jaka jest różnica między lękiem, strachem a fobią u małych dzieci?

Strach to zazwyczaj reakcja krótkotrwała, którą można przewidzieć i nie trwa ona wiecznie, jak na przykład w przypadku strachu przed potworami, które mieszkają pod łóżkiem.

Lęk to doświadczenie bardziej bezwiedne, chroniczne – czasem trwające nawet całe życie. Taki rys charakterystyczny, jakim jest lęk przed czymś, może być obecny w rodzinach z wielu powodów, ale zazwyczaj jest on związany z mieszanką genów i środowiska rodzinnego lub zachowań. Na przykład, jeśli ojciec dziecka boi się psów, jego nerwowość z tym związana może przejść na dziecko, które również będzie doświadczać takiego lęku. Z tego powodu ważne jest, aby nie pokazywać swoich lęków dzieciom.

Lęk może z kolei przerodzić się w fobię – skrajny, ekstremalny strach przed konkretnym bodźcem, jakim np. są pająki. Fobia może zostać wywołana przez jakieś złe zdarzenie, takie jak bycie zaatakowanym przez psa. Efektem takiego wydarzenia może być ogromny strach dziecka nawet w momencie, gdy pokazywane jest mu jedynie zdjęcie psa.

Radzenie sobie z lękami u twojego malucha

  1. Bądź konsekwentny, delikatny i cierpliwy. Może to pomóc Twojemu dziecku bać się mniej.
  2. Jeśli twój maluch czuje lęk lub strach, kucnij tak, by być na jego poziomie i przytul go. Zachowaj też kontakt wzrokowy i się uśmiechaj.
  3. Skup uwagę malucha na czymś zabawnym, by poprawić mu nastrój – na przykład „śmieszne fioletowe futro potwora”.
  4. Nie bagatelizuj strachu dziecka, nie śmiej się z niego ani nie mów: „Przecież potwory nie istnieją, głuptasie!”
  5. Bądź odważny i spokojny. Małe dzieci często naśladują dorosłych.
  6. Jeśli twoje dziecko boi się jakiejś aktywności fizycznej, na przykład zjechać ze zjeżdżalni, spróbuj sprawić, żeby zadanie stało się odrobinę łatwiejsze – na przykład pozwól mu zacząć zjeżdżanie od połowy zjeżdżalni. W chwili, kiedy zdobędzie w tym sprawność, będzie chciał spróbować zjechać z samej góry.

Radzenie sobie z fobią

  1. Aby stopniowo wzmacniać konfrontację dziecka z problemem, wypróbuj poniższy program. Jest to sposób, by przeprowadzić twoje dziecko od wielkiego strachu poprzez mniejszy strach i sprzeczne uczucia aż pewnego dnia do pozytywnego stosunku do tego, czego się wcześniej bało:
  2. Jeśli dziecko ma fobię przed psami, zorganizuj wyjście do sąsiada, który ma przyjaznego psa – ale tylko w czasie, gdy pies śpi.
  3. Patrzcie z dzieckiem na psa – najpierw z daleka.
  4. Jeśli dziecko jest spokojne, następnym krokiem jest przybliżenie się do zwierzęcia. Rodzic może pogłaskać śpiącego psa po grzbiecie, a dziecko obserwuje i trzyma rodzica za rękę.
  5. Zachęć dziecko do pogłaskania śpiącego psa.
  6. Gdy pies się obudzi, twój maluch i ty możecie zabrać zwierzaka na krótki, dwuminutowy spacer.
  7. Twój szkrab może sam spróbować trzymać smycz.

Kluczem do sukcesu jest to, by nie pozwolić dziecku uciec pod wpływem strachu, gdyż takie zachowanie uczy mózg, że ucieczka rozwiązuje problem.

Pamiętaj, aby nie wymuszać na dziecku żadnego z kroków. Jeśli twój maluch ma z którymś z nich problem, spróbuj zorganizować wyjście w inny dzień. Postaraj się jednak utrzymać tempo i przeprowadzić proces w ciągu tygodnia.

Gdy Twój maluszek będzie przebywał w bliskości z tym, czego się boi, ale będzie w tym wspierany i delikatnie prowadzony, może szybko pozbyć się mechanizmu myślowego, który podpowiada mu, że strachu można pozbyć się jedynie wtedy, gdy ucieknie się od bodźca.

Możesz pomóc swojemu maluchowi poradzić sobie z lękiem, strachem czy fobią, musisz jednak być cierpliwy i delikatny, i dać dziecku czas. Pamiętaj, to ty znasz swoje dziecko lepiej niż ktokolwiek inny.

Wydrukuj tę stronę
Podziel się artykułem

Nasze najlepsze oferty

1 / 3