Wskazówki i porady Owoce pestkowe warto wykorzystać w kuchni. Dlaczego?

Co łączy czereśnie z awokado? Obok brzoskwiń, wiśni i śliwek zaliczają się do owoców pestkowych. Pestkowce lub owoce pestkowe mają jedną stosunkowo dużą pestkę ukrytą w miąższu. Zawierają dużo węglowodanów i wody, dlatego nie nadają się do długiego przechowywania, a po zerwaniu trzeba je w miarę szybko wykorzystać. Słodki smak owoców pestkowych najlepiej zatrzymują dżemy i przetwory.

Co to są pestkowce?

Zaliczają się do nich np:

  • czereśnie
  • wiśnie
  • śliwki, mirabelki
  • śliwki renklody
  • morele
  • brzoskwinie
  • mango
  • nektarynki – powstały ze skrzyżowania śliwki i brzoskwini. W odróżnieniu od brzoskwiń, mają gładką skórkę, a miąższ łatwo można oddzielić od pestki. Na większą skalę zaczęto je uprawiać w latach 60. ubiegłego wieku.
  • awokado – czyli inaczej smaczliwka wdzięczna, w tropikalnych obszarach Ameryki Południowej rośnie jako wiecznie zielone drzewo, w naszych warunkach jest krzewem.

Tak, awokado również zalicza się do pestkowców. Choć przypomina warzywo i ma raczej neutralny niż słodki smak, również jest owocem. Zatem pasta z awokado to coś w rodzaju dżemu na surowo.

Poznaj rady specjalistów dotyczące uprawy owoców pestkowych

Chciałbyś przygotować dżemy morelowe i kompoty z własnych plonów? Będziesz potrzebować dużego ogrodu, w którym znajdzie się miejsce na drzewa. Jedynym pestkowcem, który zadowoli się doniczką, jest awokado.

Morele i brzoskwinie najlepiej rozwijają się na terenach słonecznych, w klimacie zapewniającym co najmniej 180 słonecznych dni w roku i średnią temperaturę roczną powyżej 9 °C, czyli mniej więcej na wysokości 250 m n.p.m. Jeśli chodzi o glebę, nie mają zbyt dużych wymagań. Nie lubią tylko nadmiernej wilgoci. Drzewka trzeba najpierw zaszczepić i regularnie prześwietlać, a po zbiorach przycinać. Jeśli nie masz w tym doświadczenia, w zasobach internetowych poszukaj raczej specjalisty niż rad, jak zrobić to samodzielnie. Drzewa lubią spulchnianie, co daje również szansę na większe plony. Morele owocują tylko na jednorocznych pędach, dlatego przycinanie jest konieczne.

Podczas zbiorów od razu zdecyduj, czy zamierzasz zjeść owoce czy przeznaczyć je na przetwory. Najlepiej smakują owoce dojrzewające na drzewie. Z kolei na przetwory optymalne są półtwarde owoce o odpowiednim zabarwieniu, nie zaś zielone. Dżemy i przeciery będą miały intensywniejszy smak, jeśli owoce będą dojrzałe.

Uprawa awokado w domu

Najłatwiejsze w uprawie jest awokado. Na wysokości jednej trzeciej pestki od dołu wbij trzy wykałaczki i umieść pestkę w szklance wody w taki sposób, aby jedna trzecia pestki znajdowała się pod wodą. Mniej więcej po miesiącu pestka napęcznieje i pojawią się korzenie. Wówczas należy ją przesadzić do ziemi, wkładając do zagłębienia w przepuszczalnej glebie do wysokości dwóch trzecich pestki. Aby awokado nie rosło na wysokość, przytnij pęd, co ułatwi rozgałęzienie. Awokado najlepiej czuje się w jasnym miejscu bez dostępu bezpośredniego słońca. Zapewnij mu odpowiednią ilość wody, zwracając uwagę na to, aby nie przelać rośliny. Po pięciu latach możesz spodziewać się plonów.

Choroby roślin pestkowych potrafią zniszczyć całe plony

Dla brzoskwiń najbardziej niebezpieczna jest kędzierzawość liści brzoskwini. Chore liście są zniekształcone i mają zmieniony kolor. Choroba grzybicza może spowodować nawet obumarcie całego drzewa. Przed kędzierzowatością liści brzoskwiń chronią profilaktyczne opryski.

Nektarynki z kolei są narażone na chorobę zwaną mączniakiem prawdziwym brzoskwini, która atakuje liście i owoce.

Drobne dziurki w liściach i plamki u wszystkich odmian owoców pestkowych to objawy klasterosporiozy.

Śliwom zagraża choroba wirusowa zwana ospowatością śliwy. Wirus jest bardzo uporczywy, niszczy liście i całe plony. Ospowatość (szarka) dotyka jednak nie tylko śliw. Choroba występuje również u innych drzew pestkowych. Owoce porażone szarką nie nadają się na przetwory.

Gdy na zewnątrz jest raczej chłodno i wilgotno, drzewom pestkowym zagraża również brunatna zgnilizna drzew ziarnkowych. Choroba grzybicza atakuje kwiaty, pędy i owoce. Porażone przez nią owoce to dość powszechny widok – są wyschnięte, wyglądają na zgniłe i są pokryte białą ziarnistą pleśnią.

Zadbaj o zdrowie z pestkowcami

Owoce pestkowe zawierają dużo węglowodanów, dlatego mają sporo kalorii. Są bogatym źródłem witamin i minerałów takich jak witamina A, witaminy z grupy B, witaminy C, D, E i K, mangan, miedź, cynk, selen, magnez, żelazo, sód, fosfor, wapń, a także błonnik i węglowodany. Ich ilość oczywiście zależy od rodzaju owoców.

Czereśnie i wiśnie nie są zbyt bogate w witaminy, za to mogą być pomocne w stanach zmęczenia i problemach z tarczycą, które objawiają się długotrwałym przemęczeniem i wzrostem masy ciała. Czereśnie i wiśnie zawierają dużo jodu, fosforu, wapnia i żelaza. Te pierwsze są pełne antyoksydantów i mają silne działanie przeciwzapalne.


Jedne i drugie są zdrowe, ponieważ:

  • zawierają dużo jodu, fosforu, wapnia i żelaza
  • działają przeciwzapalnie
  • przyspieszają regenerację mięśni, niwelują zakwasy
  • zawierają naturalną melatoninę, która dobrze wpływa na sen
  • potas zawarty w czereśniach przeciwdziała zatrzymywaniu wody w organizmie
  • enzymy zwalczają kamień nazębny i chronią przed parodontozą

Zdrowa rada dotycząca czereśni: wybieraj ciemniejsze owoce, które mają więcej składników odżywczych korzystnych dla zdrowia.

Brzoskwinie i nektarynki warto uwzględnić w diecie ze względu na witaminy A, E i K oraz żelazo. Wspomagają leczenie anemii, chorób serca, wysokiego ciśnienia i są pomocne w walce z otyłością. Podobnie jak brzoskwinie, nektarynki są bogatym źródłem witaminy A. Dwa owoce pokrywają całość dziennego zapotrzebowania na tę witaminę. Ponadto zawierają sód, który usprawnia pracę serca, wapń dla mocniejszych kości i żelazo, które uczestniczy w procesie produkcji krwi.

Brzoskwinie i nektarynki są dobre dla zdrowia, ponieważ:

  • są polecane w profilaktyce schorzeń oczu, takich jak zwyrodnienie plamki żółtej
  • wspomagają produkcję czerwonych krwinek
  • zapewniają elastyczność skóry
  • regulują puls i obniżają ciśnienie krwi
  • usprawniają trawienie
  • obniżają poziom „złego” cholesterolu LDL

Zdrowa rada dotycząca brzoskwiń: im ciemniejszy miąższ, tym większa zawartość witaminy A.

Z bogactwa witamin i minerałów zawartych w morelach można korzystać przez cały rok. Świeże, suszone lub w postaci kompotu dostarczają organizmowi witamin C i A, błonnika i betakarotenu. Przyszłe mamy ucieszą się z zawartości kwasu foliowego, ale nie powinny się nimi przejadać ze względu na ryzyko niekorzystnego oddziaływania miedzi na płód.

Morele są dobre dla zdrowia, ponieważ:

  • łagodzą problemy oddechowe towarzyszące astmie i alergii lub kaszlowi
  • wspierają funkcjonowanie mózgu i poprawiają zdolność koncentracji
  • są polecane w profilaktyce schorzeń nowotworowych
  • poprawiają perystaltykę i regulują trawienie
  • działają antydepresyjnie i poprawiają nastrój

Zdrowa rada dotycząca moreli: nie należy ich popijać wodą, gdyż grozi to gazami, a nawet biegunką.

Jeśli chcesz mieć ładne paznokcie, lepszą pamięć i jesteś na diecie odchudzającej, postaw na śliwki. To prawda, śliwki pomagają schudnąć, ponieważ w dwóch trzecich składają się z wody i choć są słodkie, zawierają tylko 210 kJ na 100 gramów. Są wyjątkowo cennym źródłem potasu, wapnia, magnezu, żelaza i siarki.

Jedząc śliwki, dbasz o zdrowie, ponieważ:

  • wzmacniają kości i zęby
  • zwiększają odporność na stres
  • wzmacniają nerwy i wywołują uczucie zadowolenia
  • oczyszczają organizm
  • przyspieszają krzepnięcie krwi i wspomagają produkcję krwinek
  • regulują poziom „złego” cholesterolu
  • są polecane w dnie moczanowej, reumatyzmie, chorobach nerek i wątroby, a także w zaparciach
  • wzmacniają odporność

Zdrowa rada dotycząca śliwek: jeśli cierpisz na zaparcia, namocz trzy suszone śliwki na noc i zjedz rano na czczo.

Pasta z awokado to najpopularniejszy sposób przyrządzania tego owocu. To proste! Wystarczy rozetrzeć awokado widelcem, dodać parę kropel oliwy, soku z cytryny, sól, pieprz i pasta gotowa. W ten sposób ze smakiem dostarczysz organizmowi aż 11 witamin, a dodatkowo wapń, żelazo, magnez, kwas pantotenowy i wiele innych minerałów.

Awokado zasługuje na uwagę, ponieważ:

  • zawiera aż 30% tłuszczu, ale nie zawiera cholesterolu
  • jest najbardziej pożywnym owocem
  • wzmacnia serce
  • zwalcza choroby skóry i błon śluzowych
  • pomaga w schorzeniach wątroby
  • reguluje ciśnienie

Zdrowa rada dotycząca awokado: nie dawaj go zwierzętom domowym. Awokado zawiera persin, który jest silnie trujący dla ptaków i domowych milusińskich!

Dobra rada: co zrobić, żeby awokado dojrzało w kilka godzin?

Potrzebujesz awokado, a w sklepie są same niedojrzałe owoce? Poradzimy Ci, jak przyspieszyć proces dojrzewania. Zawiń awokado w folię aluminiową i włóż na 10 minut do piekarnika rozgrzanego do temperatury 90 °C. Następnie wyjmij owoc i zostaw do ostygnięcia. Gdy awokado ostygnie, jego miąższ będzie miękki i gotowy przyrządzenia na dowolny sposób.

Morele i brzoskwinie są polecane w ciąży

Przyszłe mamy nie muszą unikać brzoskwiń, moreli, czereśni ani innych owoców pestkowych. Witamina B9, czyli kwas foliowy zawarty w morelach ma korzystny wpływ na rozwój układu nerwowego płodu, a mamie zapewnia wewnętrzny spokój. Poza tym są bogatym źródłem żelaza, które uczestniczy w procesie produkcji czerwonych krwinek. W czasie ciąży wystarczy zjeść 2 – 3 morele dziennie. Ze względu na zawartą w nich miedź, nie powinno się przesadzać z ilością. Z moreli natomiast powinny zrezygnować ciężarne z niskim pulsem, zapaleniem żołądka, cukrzycą i otyłością.

Brzoskwinie i nektarynki warto jeść przede wszystkim w pierwszych miesiącach ciąży, kiedy przyszłe mamy są narażone na poranne nudności. Są doskonałym uzupełnieniem minerałów i wody, dlatego można je uznać za napój i posiłek w jednym. Duża zawartość wody w nektarynkach i brzoskwiniach wspomaga pracę nerek i oczyszczanie organizmu, dzięki czemu można uniknąć obrzęków nóg. Dla zdrowia wystarczą 2 – 3 brzoskwinie lub nektarynki dziennie.

Kolejnym owocem pestkowym, który można polecić ciężarnym, są czereśnie. Zawierają substancje, które poprawiają ukrwienie łożyska, chronią przed infekcjami i przeziębieniem. Po czereśniach lepiej zaśniesz, ponieważ zawierają sporo melatoniny, która jest nazywana „antystresowym” hormonem snu. Dobra rada: Jeśli dolegają Ci skurcze łydek, sięgnij po awokado. Zawarty w nich potas szybko poradzi sobie z uciążliwą dolegliwością. Możesz przygotować na przykład frytki z batatów z dipem z awokado.

Nie odmawiaj sobie owoców w okresie karmienia

Owoce pestkowe, podobnie jak wszystkie inne, wzmacniają organizm w czasie ciąży i w okresie karmienia. Morele, brzoskwinie, czereśnie, wiśnie i śliwki są uprawiane w naszej części świata, dlatego nie są tak częstym alergenem jak owoce egzotyczne. Na wszelki wypadek jednak zachowaj ostrożność, a po zjedzeniu obserwuj reakcje dziecka. Jeśli dostanie wysypki lub biegunki, lepiej odstaw na jakiś czas dany owoc.

Brzoskwinie można podawać dziecku jako jedne pierwszych owoców

Jednym z pierwszych owoców, jakie można podawać maluchom, poza jabłkami i bananami, są brzoskwinie i nektarynki. Obierz je ze skórki i zgnieć widelcem lub ugotuj w odrobinie wody. Przecier z brzoskwini lub nektarynki nie wymaga słodzenia, ponieważ owoce zawierają dużo fruktozy, więc powinny smakować dziecku.

Przetwory z owoców pestkowych

Owoce pestkowe doskonale nadają się na wszelkiego rodzaju przetwory. Szerokie możliwości obróbki sprawiają, że przez cały rok można korzystać z bogactwa zawartych w nich witamin i minerałów. Świeże można jeść same lub dodawać do sałatek, ciast i deserów. Ze względu na dużą zawartość wody, nie nadają się do mrożenia. Po rozmrożeniu zmieniają konsystencję, dlatego lepiej przeznaczyć je na przetwory.

Do przygotowania przetworów najczęściej używa się moreli, śliwek, czereśni, wiśni i brzoskwiń. Nektarynki najlepiej wykorzystać na zimno, do deserów. Awokado, ze względu na swój delikatny orzechowy smak, najczęściej serwuje się pod postacią sałatek i past.

Owoce pestkowe można:

  • suszyć – najczęściej morele, śliwki, a także czereśnie i brzoskwinie,
  • pasteryzować – czyli przerobić na kompot z moreli, śliwek, brzoskwiń, czereśni i wiśni,
  • dodawać do ciast i deserów,
  • przerobić na dżemy i powidła – dżem morelowy i powidła śliwkowe to już klasyka,

Najlepsze odmiany owoców nadające się do przetworów i na dżemy

Do pasteryzacji najlepiej nadają się odmiany moreli takie jak Barbora, Hargrand, Lerosa. Jeśli planujesz przygotować kompoty z brzoskwiń, wybieraj owoce, z których łatwo wyjąć pestkę. Na przykład odmiany Redahaven, Halehaven, a z nektarynek Flavortop. Wiśnie lepiej wybierać bardziej cierpkie, na kompoty, dżemy lub nalewkę najlepsze będą odmiany Morellenfeur, Fanal, Morella. W kompocie czereśniowym doskonale sprawdzą się odmiany Lapins i Kordia. Na powidło śliwkowe znawcy polecają zaskakująco słodką, łagodną odmianę Toptaste lub starszą odmianę President.

Przepisy na owoce pestkowe, które powinna znać każda gospodyni

Domowy dżem lub kompot, przygotowane w samym środku upalnego lata, mają niepowtarzalny smak w zimowe dni. Choć obecnie nie mamy tak dużo czasu jak niegdyś nasze mamy i babcie, warto znaleźć chwilę na przygotowanie kilku słoików dżemu morelowego, powidła śliwkowego czy kompotu z brzoskwiń.  

Przepis na prosty dżem morelowy bez ważenia

Dżem morelowy możesz przygotować nawet bez wagi. Wystarczy zwykła miarka lub pojemnik, którym odmierzysz ilość. Na dwie części moreli potrzeba jednej części cukru.

1. Umyj i przygotuj słoiki.
2. Dojrzałe owoce zasyp cukrem i odstaw na noc, żeby cukier się rozpuścił. Im słodsze i dojrzalsze owoce, tym mniej dodaj cukru.
3. Następnego dnia duś owoce w rondelku z nieprzywierającą powłoką aż masa zgęstnieje i zrobi się lepka, a na powierzchni będą się tworzyć bąbelki. Przełóż dżem do słoików.  
4. Słoiki zamknij, obróć do góry dnem i przykryj kocem. Pozostaw do wystygnięcia.


Przepis na pastę Guacamole z awokado

Guacamole to wszechstronna pasta. Można nią smarować pieczywo albo wykorzystać jako dip, a nawet podawać jako dodatek do obiadu.

Składniki:
1 dojrzałe awokado
1 nieduża cebula
świeży czosnek  
sok z cytryny
sól
pieprz czarny mielony
szczypta mielonego chili
10 pomidorów cherry

1. Dojrzałe awokado przekrój na pół i wyjmij pestkę. Wydłub miąższ do miski i rozgnieć widelcem.
2. Dodaj sok z cytryny, sól, pieprz, chili i dokładnie wymieszaj.
3. Obierz i drobno posiekaj cebulę. Razem z przeciśniętym przez praskę czosnkiem dodaj do pasty z awokado.
4. Pomidory cherry pokrój w drobną kostkę i dodaj do pasty.
5. Podawaj z tostami, świeżym chlebem lub jako dip do nachos.

Przepis na śliwki i morele suszone w piekarniku lub na słońcu

Morele i śliwki można suszyć w piekarniku lub na słońcu. Jeśli zamierzasz suszyć pestkowce w piekarniku, umyj je, przekrój na pół, wypestkuj i wstaw do piekarnika nagrzanego do temperatury 95 – 100 °C na ok. 5 godzin, w zależności od wielkości owoców. Od czasu do czasu obracaj owoce, a pod koniec suszenia zmniejsz temperaturę do 60 °C.  
Do suszenia moreli i śliwek na słońcu konieczna jest stabilna słoneczna, bezdeszczowa pogoda. Suszenie owoców na słońcu zajmuje ok. 5 – 7 dni. Umyte i wypestkowane morele i śliwki ułóż na siatce, aby zapewnić przepływ powietrza. Po ususzeniu przechowuj je w zamkniętym pojemniku.

Przepis na kompot śliwkowy

Będziesz potrzebować śliwek, wody i cukru. Do czystych słoików włóż umyte śliwki, w całości lub wypestkowane. Do każdego słoika wsyp 3 łyżki cukru i zalej wodą. Słoik napełnij tylko do wysokości 3 – 4 centymetrów poniżej górnej krawędzi. Słoiki z owocami ułóż w garnku, zalej wodą do trzech czwartych wysokości i pasteryzuj 20 – 25 w temperaturze 80 °C.

Kompot z brzoskwiń

Na kompot z brzoskwiń wybieraj twarde, ładnie wybarwione owoce. Brzoskwinie umyj, rozkrój i wypestkuj. Owoce możesz poprzekrawać na połówki, ćwiartki lub pokroić w kostkę, skórkę zdjąć lub zostawić. Brzoskwinie na kompot przygotuj wedle własnych preferencji i przełóż do słoików. Przygotuj syrop cukrowy – w litrze wody rozpuść 1,3 kg cukru i zalej nim brzoskwinie. Zamknij słoiki i pasteryzuj w temperaturze 80 °C. Czas pasteryzacji zależy od wielkości owoców: połówki pasteryzuj 25 minut, mniejsze kawałki 20 minut.

trzy przepisy z owocami, w których się zakochasz


Opublikowano: Ponad rok temu
Wydrukuj tę stronę
Podziel się artykułem

Artykuły

Uups! Brak artykułów pasujących do Twojego filtra. Zmień kryteria wyszukiwania.

Nasze najlepsze oferty

Oferta ważna do14.10.2019.Obowiązuje dla zamówień w Tesco Ezakupy dostarczonych do 14.10.2019.
Zamów on-line
t d g m s
Ogórki konserwowe Tesco 450 g (kg = 7.53)
Ogórki konserwowe Tesco
  339
Dodaj do listy zakupów Dodano do lista zakupów
Dodaj do listy zakupów
Oferta ważna do14.10.2019.Obowiązuje dla zamówień w Tesco Ezakupy dostarczonych do 14.10.2019.
Zamów on-line
t d g m s
Paluszki Rybne Tesco 450 g (kg = 16.87)
Paluszki Rybne Tesco
  759
Dodaj do listy zakupów Dodano do lista zakupów
Dodaj do listy zakupów
Oferta ważna do14.10.2019.Obowiązuje dla zamówień w Tesco Ezakupy dostarczonych do 14.10.2019.
Zamów on-line
t d g m s
Boczek wędzony lub parzony, 140 g (kg = 39.93)
Boczek wędzony
  559
Dodaj do listy zakupów Dodano do lista zakupów
Dodaj do listy zakupów
Oferta ważna do14.10.2019.Obowiązuje dla zamówień w Tesco Ezakupy dostarczonych do 14.10.2019.
Zamów on-line
t d g m s
-33%
Polski Pomidor malinowy 500 g (kg = 7.98)
Polski Pomidor malinowy
5,99 399
Dodaj do listy zakupów Dodano do lista zakupów
Dodaj do listy zakupów
Oferta ważna do14.10.2019.Obowiązuje dla zamówień w Tesco Ezakupy dostarczonych do 14.10.2019.
Zamów on-line
t d g m s
Polska cebula 2 kg, worek (kg = 2.00)
Polska cebula
  399
Dodaj do listy zakupów Dodano do lista zakupów
Dodaj do listy zakupów
Oferta ważna do14.10.2019.Obowiązuje dla zamówień w Tesco Ezakupy dostarczonych do 14.10.2019.
Zamów on-line
t d g m s
-12%
Jaja Farmio klasa wagowa L, 10 szt. (szt. = 0.70)
Jaja Farmio
7,99 699
Dodaj do listy zakupów Dodano do lista zakupów
Dodaj do listy zakupów
Oferta ważna do14.10.2019.Obowiązuje dla zamówień w Tesco Ezakupy dostarczonych do 14.10.2019.
Zamów on-line
t d g m s
-30%
Osełka śniadaniowa 270 g (kg = 6.63)
Osełka śniadaniowa
2,59 179
Dodaj do listy zakupów Dodano do lista zakupów
Dodaj do listy zakupów
Oferta ważna do14.10.2019.Obowiązuje dla zamówień w Tesco Ezakupy dostarczonych do 14.10.2019.
Zamów on-line
t d g m s
-20%
Paluszki słone Lajkonik 300 g (kg = 11.97)
Paluszki słone Lajkonik
4,49 359
Dodaj do listy zakupów Dodano do lista zakupów
Dodaj do listy zakupów
Oferta ważna do14.10.2019.Obowiązuje dla zamówień w Tesco Ezakupy dostarczonych do 14.10.2019.
Zamów on-line
t d g m s

2 op.

taniej

Pieguski dostępne również Łakotki oraz Delicje, różne rodzaje, 135-168 g, kupując 1 op. 3,49 zł/op. 135 g, 29,56 zł/kg kupując 2 op. 5,98 zł cena jedn. przy zakupie 2 op. 135 g, 22,15 zł/kg Cena 1 op. przy zakupie 2 op. 2,99 zł/op.
Pieguski
  598
Dodaj do listy zakupów Dodano do lista zakupów
Dodaj do listy zakupów
1 / 3

Historie Pisane Smakiem, które pokochasz

Uups! Brak artykułów pasujących do Twojego filtra. Zmień kryteria wyszukiwania.